Buitenplaats Amstelrust

Ligging

Amsterdam - Amsteldijk 319

Andere benaming

De Redout, Groenhoven

Geschiedenis

Het terrein was voor 1635 in handen van de Amsterdamse schepen Michiel Pauw. In 1635 ging het terrein over naar de Amsterdamse notaris Sijbrant Cornelisz, die er de naam Groenhoven aan gaf. Na 1638 werd het huis aan de Amstel met het bijbehorend langwerpig terrein dat tot aan de Amsterdamseweg (toen: Veendijk) liep, gekocht door Michiel Gijsbertsz. Popta (Aan de 'achterkant' van het terrein liet Popta door Philips Vingboom een buitenplaats bouwen die hij eveneens Groenhoven noemde).

Bij een landverdeling krijgt Sara Popta, echtgenote van mr. Jacob van der Does, de hofstede aan de Amstel in handen; deze droeg nu de naam De Reduijt.

Sara Cornelia van Marcelis, erfde het huis maar stelde daar blijkbaar weinig prijs op. Op 6 november 1724 droeg haar echtgenoot, Jan Lucas Bouwens, de hofstede over aan Jan Steur voor de koopsom van 6.250 gulden. De hofstede heette toen al Amstelrust.

Steur liet waarschijnlijk een nieuw herenhuis op het terrein bouwen. Na het overlijden van Steur in 1728 werd de buitenplaats in 1730 verkocht door zijn dochter Maria Steur voor 13.585 gulden aan de Amsterdamse koopman Jean du Pire (1705- ).

Jean du Pire is omstreeks 1705 geboren in Heenvliet en nog ongetrouwd. Op 12 mei 1732 kocht hij van Jan Lucas Bouwens, die wegens een zedenschandaal in 1731 uit Holland was gevlucht, en van diens echtgenote ook nog 13,5 morgen land erbij voor een koopprijs van 8.625 gulden. Hij trouwde in 1735 met de 19e jarige Johanna Maria Abeleven. Hij verkocht de buitenplaats in 1754 aan Hendrica Kumsius, weduwe van de koopman Arnoldus Ameshoff.

Zij woonde er tot haar overlijden op 17 september 1767 op de buitenplaats. Haar jongst zoon, Arnoldus Ameshoff erfde de buitenplaats. Arnoldus was twee keer getrouwd geweest, maar beide huwelijken bleven kinderloos. Hij maakte in 1782 zijn testament op, waarbij hij de zeven kinderen van zijn overleden broer Hermanus tot erfgenaam aanwees. Zijn vrouw, Cornelia Dina van Peene, mocht de buitenplaats nog drie maanden na zijn overlijden gebruiken. Daarna zou Alberta Hoogenbergh, de weduwe van Arnoldus broer Hermanus, haar leven lang de buitenplaats gebruiken.

Na het overlijden van Arnoldus in 1791 werd de buitenplaats bewoond door Alberta tot haar overlijden in 1803. Daarna kwam de buitenplaats in eigendom van de kinderen van Alberta. Zij verkochten Amstelrust in 1804 voor 9.750 gulden aan Christinia Peeterssen, de weduwe van de boekhouder HendrikWenke. Arnoldus had in zijn testemant nog een bepaling gemaakt, dat na zijn overlijden dertig jaren lang op de buitenplaats niets mocht worden afgebroken.

Zij genoot maar kort van de buitenplaats. Na vier jaar overleed zij en haar zoon, Jan Hendrik Wenke, nam het huis, waarvoor hij zijn zuster, de andere erfgenaam, 5.000 gulden moest uitkeren. Hij verkocht de buitenplaats op 13 februari 1819 met de daarachter gelegen 12 kampen weiland aan Johannes Jacobus Anthonius Heutz voor 9.500 gulden.

Hij verkocht de buitenplaats in 1825 aan de bewoner van huize Oostrust aan de Amstel, mr. Ernst Sigismund Swaen voor 15.500 gulden. Hij heeft na tien jaar de buitenplaats verkocht aan de Amsterdamse commissionair in effecten, Leonardus Huysinga. Hij was getrouwd met Wilhelmina Johanna Badon Ghijben. Ruim 25 jaar zou de familie Huysinga Amstelrust als buitenverblijf bezitten. Na het overlijden van Leonardus heeft zijn weduwe de buitenplaats nog vier jaar aangehouden.

Op 30 oktober 1861 werd het huis verkocht aan Pierre François le Jeune. Zijn weduwe, Machtilda Cornelia de Roever, verkocht het voor 15.000 gulden aan Moritz Eltzbacher. Nog altijd had de plaats ‘de herenhuizing, koetshuis, stalling, tuinmanswoning, oranjerie, koepel en menagerie en moes- en broeituinen’. Na het vertrek van Moritz naar Duitsland verkocht zijn zoon Julius op 7 juli 1881 de buitenplaats, die toen vijf hectare groot was, voor 46.000 gulden aan Johann Gustaaf Gerhard Schrader.

In 1912 werd het verkocht aan Matthias Knoops, makelaar in tabak te Amsterdam, voor 68.000 gulden.

Omstreeks 1930 werd het eigendom van de Stichting Sportpark Amstelrust, die een jammerlijke financiële mislukking werd. Tijdens de Tweede Wereldoorlog kwam het in handen van de Duitsers. Het huis was voorbestemd als residentie voor de Ortskommandant. Hierdoor werd het gehele interieur uitgebroken met de bedoeling er een moderner inrichting voor in de plaats te stellen. Het laatste is gelukkig niet gebeurd.

In 1956 werd de buitenplaats verkocht aan oud-hardloopkampioen Jan Zeegers.

Het bijbehorende park is grotendeels opgegaan in het Amstelpark, dat in 1972 werd aangelegd voor een Floriade.

De buitenplaats komt in 1999 in eigendam van de familie Wyler. Deze laat door Lodewijk Baljon, landschapsarchitecten in 2001 een ontwerp maken voor het park. Van maart tot en met mei 2005 is de buitenplaats door krakers bezet geweest. 

Bewoners

  • - < 1635 Michiel Pauw
  • 1635 - Sijbrant Cornelisz
  • > 1638 Michiel Gijsbertsz
  • - Sara Popta x mr. Jacob van der Does
  • - 1702 Sara Popta
  • 1702 - 1703 Jacoba Catharina van der Does
  • - 1724 Sara Cornelia van Marcelis x Jan Lucas Bouwer
  • 1724 - 1728 Jan Steur
  • 1728 - 1730 Maria Steur
  • 1730 – 1754 Jean du Pire x Johanna Maria Abeleven
  • 1754 – 1767 Hendrica Kumsius
  • 1767 – 1791 Arnoldus Ameshoff x Cornelia Dina van Peene
  • 1791 – 1803 Alberte Hoogenbergh
  • 1803 – 1804 erfgenamen van Alberta Hoogebergh
  • 1804 – 1808 Christina Peeterssen
  • 1808 – 1819 Jan Hendrik Wenke
  • 1819 – 1825 Johannes Jacobus Anthonius Heutz
  • 1825 – 1835 Ernst Sigismund Swaen
  • 1835 – Leonardus Huysinga x Wilhelmina Johanna Badon Ghijben
  • - 1861 Wilhelmina Johanna Badon Ghijben
  • 1861 – 1866 Pierre Cornelia le Jeune x Machtilda Cornelia de Roever
  • 1866 – 1881 Moritz Eltzbacher
  • 1881 – Johann Gustaaf Gerhard Schrader
  • 1912 – Matthias Knoops
  • 1930 – Stichting Sportpark Amstelrust
  • 1956 – Jan Zeegers
  • 1999 – familie Wyler

Huidige doeleinden

  • Particuliere bewoning

Opengesteld

  • Niet toegankelijk

Bronverwijzing

  • Noord-Hollands Arcadia
  • Hekken in Nederland
  • Amstelodamum – ‘Amsterdammers langs de Amstel’- juni 1959

Foto's © Albert Speelman 2022

@